ગરવી તાકાત ગાંધીનગર : ‘તમારા પૈસા, તમારો અધિકાર’ ટેગલાઇન હેઠળ રાષ્ટ્રવ્યાપી નાણાકીય જાગૃતિ અભિયાન ઓક્ટોબર ૨૦૨૫માં ગાંધીનગરમાં કેન્દ્રીય નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણની હાજરીમાં શરૂ કરવામાં આવ્યું હતું. આ અભિયાન હેઠળ, ૩૧ ડિસેમ્બર, ૨૦૨૫ સુધીમાં ગુજરાતમાં નાગરિકોની યોગ્ય બચતનું પ્રતિનિધિત્વ કરતી ૧૦૪.૬૧ કરોડ રૂપિયા પરત કરવામાં આવ્યા છે, એમ એક સરકારી પ્રેસ રિલીઝમાં જણાવાયું છે. ઝુંબેશ શરૂ થયાથી ડિસેમ્બર ૨૦૨૫ સુધી રાજ્યમાં કુલ ૨૬,૮૭૪ દાવા દાખલ કરવામાં આવ્યા હતા. નિર્ધારિત ધોરણો મુજબ ચકાસણી કર્યા પછી, સંબંધિત બેંકો દ્વારા દાવો કરાયેલી રકમ ખાતાધારકોમાં જમા કરવામાં આવી હતી. આ અભિયાન એક સરળ છતાં શક્તિશાળી સંદેશ આપે છે: નાગરિકો દ્વારા બચાવેલ દરેક રૂપિયો તેમને અથવા તેમના પરિવારોને પરત કરવો જ જોઇએ. દાવા વગરની થાપણો, વીમાની રકમ, ડિવિડન્ડ, મ્યુચ્યુઅલ ફંડ બેલેન્સ અને પેન્શન ફક્ત એકાઉન્ટિંગ એન્ટ્રીઓ નથી પરંતુ સામાન્ય પરિવારોની મહેનત દ્વારા કમાયેલી મૂલ્યવાન જીવનભરની બચત છે. આ ભંડોળ પુનઃપ્રાપ્ત કરવાથી શિક્ષણ, આરોગ્યસંભાળ અને લાંબા ગાળાની નાણાકીય સુરક્ષા મજબૂત બને છે,
એમ એક સત્તાવાર નિવેદનમાં જણાવાયું છે. ઉલ્લેખનીય છે કે ૩૧ ઓગસ્ટ, ૨૦૨૫ સુધીમાં, દેશભરની બેંકોએ ભારતીય રિઝર્વ બેંક (RBI) માં ૭૫,૦૦૦ કરોડ રૂપિયાથી વધુની બિનદાવાવાળી થાપણો ટ્રાન્સફર કરી હતી. વધુમાં, બિનદાવાવાળી રકમમાં વીમા ક્ષેત્રમાં આશરે ૧૪,૦૦૦ કરોડ રૂપિયા, મ્યુચ્યુઅલ ફંડમાં ૩,૦૦૦ કરોડ રૂપિયા, કંપનીઓમાં ૯,૦૦૦ કરોડ રૂપિયા અને શેરમાં ૧૯,૦૦૦ કરોડ રૂપિયાનો સમાવેશ થાય છે. કુલ મળીને, દેશભરમાં લગભગ ૧.૮૨ લાખ કરોડ રૂપિયા બિનદાવાવાળી છે. આ ભંડોળના ધીમે ધીમે પરત આવવાથી હવે ગરીબ અને મધ્યમ વર્ગના પરિવારોને નોંધપાત્ર રાહત મળી રહી છે. ગુજરાતમાં, જાહેર ક્ષેત્રની બેંકોમાં લગભગ ૨,૮૩૬.૮૦ કરોડ રૂપિયા અને વીમા કંપનીઓમાં લગભગ ૨૩૫ કરોડ રૂપિયા બિનદાવાવાળી છે. આમાંથી, ડિસેમ્બર 2025 સુધીમાં ઝુંબેશ દ્વારા લગભગ રૂ. 1,836.80 કરોડ વસૂલ કરવામાં આવ્યા છે, જ્યારે રૂ. 104.61 કરોડ પહેલાથી જ યોગ્ય દાવેદારોને પરત કરવામાં આવ્યા છે. મહત્તમ પહોંચ માટે, ગુજરાત સરકારના તમામ વિભાગોમાં ખાસ જાગૃતિ અભિયાન ચલાવવામાં આવી રહ્યા છે, જેથી લાયક નાગરિકોને તેમના બાકી રહેલા ભંડોળ તેમના ઘરઆંગણે મળે તે સુનિશ્ચિત કરી શકાય.
)
આ અભિયાન જન ધન યોજના અને UPI થી લઈને ડાયરેક્ટ બેનિફિટ ટ્રાન્સફર (DBT) સુધીના નાણાકીય સમાવેશમાં ભારતની મુખ્ય સિદ્ધિઓ પર આધારિત છે – જે સુનિશ્ચિત કરે છે કે નાગરિકો માત્ર નાણાકીય સેવાઓ જ નહીં પરંતુ તેમના પર કાયદેસર રીતે બાકી રહેલા ભંડોળનો પણ દાવો કરે છે. રાષ્ટ્રવ્યાપી ભાગીદારીને પ્રોત્સાહન આપવા માટે, આ અભિયાન ઓક્ટોબરથી ડિસેમ્બર 2025 સુધી ત્રણ મહિના માટે ગુજરાત સહિત તમામ રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોમાં લાગુ કરવામાં આવ્યું હતું. ડિજિટલ ડિસ્પ્લે અને હેલ્પડેસ્કથી નાગરિકોને દાવો ન કરાયેલ નાણાકીય સંપત્તિ શોધવા અને દાવો કરવામાં મદદ મળી. નોંધપાત્ર રીતે, આ ઝુંબેશ નાણાં મંત્રાલય હેઠળના નાણાકીય સેવાઓ વિભાગ (DFS) દ્વારા સંકલિત છે અને રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (RBI), સિક્યોરિટીઝ એન્ડ એક્સચેન્જ બોર્ડ ઓફ ઇન્ડિયા (SEBI), વીમા નિયમનકારી અને વિકાસ સત્તામંડળ (IRDAI), પેન્શન ફંડ નિયમનકારી અને વિકાસ સત્તામંડળ (PFRDA), રોકાણકાર શિક્ષણ અને સુરક્ષા ભંડોળ સત્તામંડળ (IEPFA), બેંકો, વીમા કંપનીઓ, મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સ અને પેન્શન સંસ્થાઓ સાથે સહયોગમાં એક એકીકૃત પ્લેટફોર્મ પૂરું પાડે છે.
